Kira artışlarında TÜFE ortalaması tartışma yarattı: Zam oranı enflasyonu aşıyor
Kira artışlarında baz alınan 12 aylık TÜFE ortalaması, yıllık enflasyonun üzerine çıkarak kiracıları zorluyor, enflasyonu da körüklüyor.
Konut ve iş yeri kiralarında 12 aylık Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ortalamasına göre yapılan kira artışları, hem kiracılar hem de ekonomistler tarafından eleştiriyle karşılanıyor. Uygulamanın, enflasyonla mücadelede Türkiye’nin elini zayıflattığı belirtiliyor.
Kira artış hesaplaması, 2019 yılında Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığı tarafından hazırlanan Orta Vadeli Ekonomi Programı kapsamında değiştirilmişti. Önceki sistemde zam oranı Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) esas alınırken, yeni uygulamayla 12 aylık TÜFE ortalaması baz alınmaya başlandı.
ZAM ORANI YILLIK ENFLASYONUN ÜZERİNDE
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) verilerine göre nisan ayında yıllık enflasyon yüzde 37,86 olarak açıklanırken, 12 aylık TÜFE ortalaması yüzde 48,73 oldu. Bu durumda, ev sahipleri mayıs ayında kiralara yüzde 48,73 oranında zam yapabilecek. Ancak bu oran, açıklanan yıllık TÜFE’nin yaklaşık 11 puan üzerinde.
Ekonomistler, bu durumun kiracıyı koruma amacı taşıyan düzenlemenin aksine, kiracıları daha fazla zora soktuğuna dikkat çekiyor. TÜFE ortalamasına göre yapılan kira artışlarının, enflasyon sepetinde yüzde 15,21 oranında ağırlığa sahip olan konut grubundaki fiyatları da yukarı çektiği belirtiliyor.
KiRA ZAMMI, ENFLASYONU KÖRÜKLÜYOR
Nisan ayı enflasyon verilerinde en yüksek yıllık katkının 9,98 puanla konut grubundan geldiği görülürken, aylık enflasyonun (yüzde 3) 0,74 puanını da yine konut harcamalarının oluşturduğu açıklandı. Uzmanlar, bu durumun bir kısır döngüye yol açtığını ve kira artışlarının doğrudan enflasyonu tetiklediğini vurguluyor.