Genç işsizlikte tablo değişmiyor! Yeni mezunlar iş arıyor

Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan güncel iş gücü istatistiklerine göre 15-24 yaş grubundaki genç nüfusta işsizlik oranı genel işsizlik ortalamasının üzerinde seyretmeye devam ediyor. 2025 sonu ve 2026 başına ilişkin veriler genç işsizliğinin yüzde 17-20 bandında dalgalandığını gösterirken bu oran eğitimli gençler arasında daha belirgin hale geliyor.

Özellikle üniversite mezunları arasında iş bulma süresinin uzaması iş gücü piyasasında yapısal sorunlara işaret ediyor. Mezuniyet sonrası ilk işine yerleşme süresinin 6 ay ile 1 yıl arasında değiştiği belirtilirken bu süreçte gençlerin önemli bir kısmı işsiz kalmaya devam ediyor.

EĞİTİM-İSTİHDAM UYUMSUZLUĞU BÜYÜYOR

Türkiye İş Kurumu verilerine göre işverenlerin en çok dile getirdiği sorunların başında “nitelikli eleman bulamama” gelirken gençler ise yeterli iş fırsatı bulamadıklarını ifade ediyor. Bu durum eğitim sistemi ile iş gücü piyasası arasındaki uyumsuzluğu açıkça ortaya koyuyor.

İŞKUR’un 2025 İşgücü Piyasası Araştırması’nda açık iş pozisyonlarının önemli bir bölümünün teknik beceri gerektiren alanlarda yoğunlaştığı buna karşın başvuran adayların büyük kısmının bu becerilere sahip olmadığı vurgulandı.

DENEYİM ŞARTI GENÇLERİ ZORLUYOR

Yeni mezunların karşılaştığı en büyük engellerden biri deneyim şartı. İş ilanlarının büyük bölümünde yeni mezun olmuş gençten en az 1-2 yıl tecrübe beklenmesi bu gençlerin iş gücü piyasasına girişini geciktiriyor.

Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan değerlendirmelerde de üniversite eğitiminde uygulamalı derslerin ve sektör iş birliklerinin artırılması gerektiğine dikkat çekiliyor.

Öte yandan birçok genç deneyim eksikliği nedeniyle kendi alanı dışında, daha düşük ücretli veya geçici işlere yönelmek zorunda kalıyor. Bu durum hem kariyer planlamasını sekteye uğratıyor hem de nitelikli iş gücünün etkin kullanılmasını engelliyor. İş dünyası ile eğitim kurumları arasındaki bağın güçlendirilmesi ise bu sorunun çözümünde en önemli adımlardan biri olarak öne çıkıyor.

NE EĞİTİMDE NE İSTİHDAMDA OLAN GENÇLER DİKKAT ÇEKİYOR

TÜİK verilerine göre ne eğitimde ne istihdamda olan gençler (NEET) oranı da önemli bir sorun alanı olmaya devam ediyor. 2025 verilerine göre bu oran yüzde 20 seviyelerinde seyrederken gençlerin önemli bir kısmının hem eğitim hem de iş gücü dışında kaldığı görülüyor. Bu tablo genç işsizliğinin sadece ekonomik değil aynı zamanda sosyal riskler barındırdığını ortaya koyuyor.

UZMANLAR ÇÖZÜM İÇİN REFORM ÇAĞRISI YAPIYOR

Ekonomistler ve politika yapıcılar, genç işsizliğinin azaltılması için eğitim sisteminin iş gücü piyasasıyla daha uyumlu hale getirilmesi gerektiğini vurguluyor. Mesleki eğitim, staj imkanlarının artırılması ve gençlere yönelik teşvik politikalarının yaygınlaştırılması öneriler arasında öne çıkıyor.

2026 yılı itibarıyla genç işsizlik, Türkiye’nin çözüm bekleyen en kritik başlıklarından biri olmayı sürdürürken, yeni mezunların istihdama katılımını kolaylaştıracak adımların önemi her geçen gün daha fazla hissediliyor.