Memurlar için emeklilikte kritik detay!  

E-Devlet üzerinden Sosyal Güvenlik Kurumu HİTAP programına giren birçok memurun karşısına çıkan “25 yıl %100 doldu” ibaresi, son dönemde ciddi bir kafa karışıklığına yol açıyor. Bu ifade, birçok kişi tarafından “emekliliği hak ettim” şeklinde yorumlansa da, uygulamada durum her zaman böyle olmuyor. Özellikle Milli Eğitim Bakanlığı gibi kamu kurumlarında görev yapan ve daha önce özel sektörde sigortalı çalışması bulunan memurlar, HİTAP ekranındaki bu ibareyi gördüklerinde emeklilik hakkını kazandıklarını düşünüyor. Ancak mevzuat, bu algının her zaman doğru olmadığını ortaya koyuyor. 

“25 YIL YÜZDE 100 DOLDU” NEYİ İFADE EDİYOR? 

SGK HİTAP sisteminde yer alan bu ifade, kişinin emeklilikte esas alınan hizmet yılı şartını tamamladığını gösterir. Yani sistem, kişinin mevzuata göre tabi olduğu 20 yıl (kadın) veya 25 yıl (erkek) hizmet süresini doldurduğunu işaret eder. Ancak bu ibare, tek başına emekliliğin kesinleştiği anlamına gelmez. Çünkü memur emekliliğinde esas olan kriter sigortalılık süresi değil, toplam fiili hizmet süresidir. Özel sektörde geçen süreler, sadece bazı durumlarda emeklilik hesabına dahil edilir; ancak memurluk statüsünden emeklilikte belirleyici olan, devlet memuru olarak geçen hizmettir. 

5510 VE 5434 AYRIMI NEDEN ÖNEMLİ? 

1 Ekim 2008 tarihinden sonra ilk kez memur olanlar, 5510 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilir. Ancak bu tarihten önce işçi (SSK) ya da esnaf (Bağ-Kur) olarak çalışması olan kişiler, emeklilikte 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine tabi olur. Bu da şu anlama geliyor: 2008’den önce sigortalı çalışması bulunan ve 2008 sonrası memur olan erkekler için 25 yıl hizmet şartı, kadınlar için ise 20 yıl hizmet şartı uygulanır. Ancak bu hizmet süresinin önemli bölümü memur statüsünde tamamlanmak zorundadır. 

“25 YIL DOLDU” YAZIYOR AMA NEDEN EMEKLİ OLUNAMIYOR? 

HİTAP ekranında “25 yıl %100 doldu” ibaresi görülebilir, fakat kişinin toplam prim günü 9000’in altında ise sistem emekliliğe izin vermez. Çünkü memur emekliliğinde sadece yıl değil, aynı zamanda gün şartı da aranır. Örneğin özel sektörde başlayan, sonra öğretmen olan bir kişi 25 yılı kağıt üzerinde doldurmuş görünse bile, toplam prim günü 9000’e ulaşmadıysa fiilen emekli olamaz. HİTAP’taki ifade, sadece yıl şartının tamamlandığını gösterir; gün şartının tamamlandığını göstermez. 

SİGORTA BAŞLANGICI MEMUR EMEKLİLİĞİNİ ÖNE ÇEKER Mİ? 

En sık yapılan yanlışlardan biri de budur. Özel sektörde sigortanın erken başlaması, memur emekliliğini öne çekmez. Sigorta başlangıç tarihi, yalnızca işçi statüsünde emeklilikte önemlidir. Memurlukta ise esas olan toplam hizmet süresi ve prim günüdür. 

EYT KAPSAMINDAKİLER İÇİN İSTİSNA 

8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olup, 2008’den sonra memur olanlar 7438 sayılı Kanun kapsamında EYT’li sayılır ve yaş şartı aranmaz. Ancak burada da yine hizmet yılı ve prim günü şartları aynen geçerlidir.