Gıdada kırmızı alarm! Et, meyve, süt uçtu!

Türkiye’de enflasyon tartışmaları sürerken, sahadaki tabloyu ortaya koyan yeni bir veri daha açıklandı. Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu tarafından yayımlanan “Halkın Enflasyonu” araştırmasına göre, gıda fiyatlarındaki yükseliş şubat ayında da hız kesmedi. 

Konfederasyonun Ar-Ge birimi KAMU-AR’ın, Türkiye genelinde yaygın şubeleri bulunan zincir marketlerden derlediği 64 temel gıda maddesinden oluşan sepete dayalı hesaplamaya göre, gıda fiyatları şubatta bir önceki aya kıyasla yüzde 6,4 arttı. Böylece yılın ilk iki ayındaki toplam artış yüzde 14,1’e ulaştı. Yıllık artış ise yüzde 55 olarak kaydedildi. 

BİN LİRALIK SEPET BİN 550 LİRA OLDU 

Araştırmaya göre Şubat 2025’te 1.000 liraya doldurulan bir mutfak sepeti, Şubat 2026’da ortalama 1.550 liraya mal oldu. Başka bir ifadeyle vatandaşın sofrasına gelen zam bir yılda 550 lirayı buldu. Gıda fiyatlarındaki kesintisiz artış serisi de dikkat çekiyor. Endeks, Haziran 2020’den bu yana yani tam 69 aydır aralıksız yükseliyor. 

ZAMLAR ÜCRETLERİ ERİTTİ 

Raporda, kamu çalışanlarına yılbaşında yapılan maaş artışının yaklaşık yüzde 75’inin, emeklilere yapılan zammın ise neredeyse tamamının yılın ilk iki ayında gıda fiyatlarındaki artış karşısında eridiği vurgulandı. Eylül 2021’den bu yana gıda fiyatlarındaki toplam artış yüzde 1.784’e ulaştı. Aynı dönemde kamu çalışanlarının maaş artışı yüzde 1.126’da kaldı. Bu tablo, alım gücünde yaklaşık yüzde 36’lık bir kayba işaret ediyor. 

EN SERT ARTIŞ MEYVE VE ETTE 

Şubat ayında en dikkat çekici artış kalemleri yine temel gıda ürünleri oldu: 

• Ekmek, pirinç, un, bulgur ve makarna grubunda aylık artış yüzde 12,6 

• Süt, süt ürünleri ve yumurtada yüzde 11,1 

• Meyvede yüzde 9,8 

• Et ve balıkta yüzde 4 

Yıllık bazda ise tablo daha çarpıcı: 

• Et ve balık fiyatları yüzde 73,3 

• Meyve fiyatları yüzde 99,3 

• Sebze fiyatları yüzde 76,5 arttı. 

Son 12 aylık ortalamalara göre gıda fiyatlarındaki artış ise yüzde 53,1 olarak hesaplandı. Meyvede 12 aylık ortalama artışın yüzde 134,5’e ulaşması dikkat çekti. 

AÇLIK VE YOKSULLUK RİSKİ 

Raporda, yüksek enflasyon sürecinin özellikle dar gelirli kesimler üzerindeki baskıyı artırdığına dikkat çekildi. Tarım sektöründeki maliyet sorunları, üretim planlamasındaki sıkıntılar ve genel ekonomik koşulların gıda fiyatlarını yukarı taşımaya devam ettiği belirtildi. Yılın ilk iki ayında mutfaktaki artışın yüzde 14’ü aşması, yıl sonu için öngörülen enflasyon hedefleriyle sahadaki fiyatlar arasındaki makası da yeniden gündeme taşıdı.